Rak jelita grubego
Rak jelita grubego
Our Score
Click to rate this post!
[Total: 0 Average: 0]

Rak jelita grubego jest trzecim pod względem zapadalności rakiem diagnozowanym na świecie. Liczbę nowo zdiagnozowanych przypadków określa się na około 1 mln rocznie. Choroba ta zdecydowanie częściej występuje w krajach rozwiniętych, co ma związek z trybem życia oraz dietą. Statystycznie zapada na ten typ nowotworu prawie dwa razy więcej mężczyzn niż kobiet. Istotnym czynnikiem z punktu widzenia epidemiologii raka jelita grubego jest także wiek – najczęściej diagnozowany jest u osób po 80-tym roku życia.

Przyczyny występowania raka jelita grubego

W przeważającej większości przypadków raka jelita grubego do transformacji nowotworowej dochodzi w obrębie komórek tkanki nabłonkowej jelita. Na proces ten mają wpływ zarówno czynniki zewnętrzne jak i wewnętrzne. Do czynników zewnętrznych mających największy wpływ na rozwój choroby zaliczyć należy:

  • dietę ubogą w błonnik oraz obfitująca w tłuszcze zwierzęce i czerwone mięso,
  • palenie papierosów;
  • częste spożywanie alkoholu;
  • brak wysiłku fizycznego;
  • otyłość;

Do istotnych czynników wewnętrznych mających wpływ na powstawanie raka jelita grubego zaliczane są m.in.:

  • czynniki dziedziczne;
  • wiek (po 50-tym roku życia wzrasta zachorowalność)
  • choroby jelit (m.in. wrzodziejące zapalenie jelita grubego oraz chorobę Leśniowskiego-Crohn’a).

Rak jelita grubego – objawy

Objawy raka jelita grubego zależą od umiejscowienia guza w jelicie oraz od tego czy jego rozwój ogranicza się do tkanek jelita czy też zaatakowane zostały także inne narządy. Często objawy zauważalne są dopiero w zaawansowanych stadiach rozwoju nowotworu. Do typowych objawów choroby można zaliczyć: krew w stolcu, problemy z wypróżnianiem, zaparcia, utrata wagi połączona z utratą apetytu, wymioty oraz gorączkę. Krew w stolcu, czyli pozytywny wynik badania na krew utajoną, jest objawem występującym w większości  (76%) przypadków raka jelita grubego, bez względu na jego lokalizację. Krwawienie z odbytu jest natomiast symptomem zdecydowanie częściej występującym w przypadku zajęcia przez nowotwór lewej części jelita grubego.

>>>>  Preparaty, leki na kurzajki

Objaw często występujący u pacjentów, u których doszło zajęcia wątroby przez komórki nowotworowe to nasilający się ból brzucha.

Rozwój raka jelita grubego

Pierwsze zmiany prowadzące do rozwoju raka jelita grubego mają miejsce w komórkach nabłonkowych. Dochodzi w nich do mutacji genu APC kodującego białko APC, które jest odpowiedzialne za inhibicję produkcji  białka β-kateniny (β-catenin). Nagromadzenie się tego ostatniego prowadzi do jego przedostawania się do jądra komórkowego, wiązania z DNA i aktywacji transkrypcji genów odpowiedzialnych m.in. za podział komórek. Nadekspresja tych genów w wyniku działania β-kateniny prowadzi do niekontrolowanego wzrostu i mnożenia się komórek.

Dalsze etapy rozwoju raka jelita grubego to “ucieczka” przed systemami kontroli. W normalnych warunkach komórki, które uległy zmianom prowadzącym do niekontrolowanego wzrostu otrzymują sygnał do apoptozy, czyli “komórkowego samobójstwa”. Na szlaku prowadzącym do rozwoju raka jelita grubego kolejnym etapem po osiągnięciu zdolności nieograniczonych podziałów jest uwolnienie się przez zmutowane komórki od sygnałów apoptozy. Dochodzi do tego w skutek mutacji w genie białka odpowiedzialnego za kontrolę – TP53 lub BAX.

Jest to uproszczony i najbardziej typowy szlak prowadzący do powstawania raka jelita grubego. Na mutacje w ww. genach mają wpływ zarówno czynniki zewnętrze jak i predyspozycje indywidualne. Zazwyczaj mutacja w genach kontrolnych stanowi granicę, po przekroczeniu której nowotwór przechodzi w stadium inwazyjne.

Leczenie raka jelita grubego

Leczenie raka jelita grubego jest uzależnione od stopnia zaawansowania choroby. Metodą najskuteczniejszą i zarazem najczęściej stosowaną jest operacyjne wycięcie nowotworu. W przypadku pojedynczych przerzutów stosuje się często radioterapię poprzedzającą zabieg chirurgiczny. Po zabiegach chirurgicznych w leczeniu raka jelita grubego stosowane są chemio i radioterapia. Skuteczność takiej terapii to w przypadku leczenia nowotworu jelita, nawet z zajętymi węzłami chłonnymi, około 80%.

Nieoperacyjny rak jelita grubego jest leczony radioterapią, często wspomaganą chemioterapią. Leczenie paliatywne polega dodatkowo na stosowaniu leków przeciwbólowych.

>>>>  Rak prostaty

Zapobieganie rakowi jelita grubego

Ze względu na to, że większość przypadków raka jelita grubego ma związek z czynnikami zewnętrznymi eliminacja ich ma kolosalne znaczenie w prewencji tej choroby. Podstawową rzeczą jest prowadzenie zdrowego trybu życia – dieta bogata w błonnik i odpowiednia ilość przyjmowanych posiłków a także aktywność fizyczna oraz umiar w spożywaniu alkoholu, a także nie palenie papierosów. Dodatkowo, osoby znajdujące się w grupie podwyższonego ryzyka powinny często i systematycznie poddawać się badaniom profilaktycznym. Wreszcie, w przypadku wykrycia zmian w jelicie grubym (polipy, wrzody, inne choroby) należy niezwłocznie poddać się leczeniu, gdyż nieleczone mogą prowadzić do znacznie poważniejszych schorzeń, z rakiem jelita grubego włącznie..

 

Poprzedni artykułRak jajnika
Następny artykułRak krtani
Marzena Wielgus
Blog prowadzony jest przez młodą dietetyczkę, pasjonatkę zdrowego stylu życia i matkę, jak sama Autorka o sobie pisze. Jej energia, pasja i twórcze nastawienie do kreowania intrygującej przestrzeni blogowej mogą imponować. Kobieta zamieszcza przepisy na zdrowe potrawy, które świetnie wpływają zarówno na ciało, jak i na ducha. Z perspektywy fachowca i praktyka w sposób wyczerpujący, a zarazem wyjątkowo lekki opisuje różnego rodzaju recenzje, które poleca swoim Czytelnikom. Najprawdziwsza pasjonatka, którzy posiadaja inklinacje i wyjątkowe zacięcie do prowadzenia zdrowego stylu życia, sprawiającego, że najzwyczajniej w świecie jest szczęśliwym człowiekim, który najwyraźniej spełniają się w tym, co robi. Zdołała przy tym zgromadzić wierne grono czytelników, składające się z osób, które również pragną zadbać o swoje ciało, a także samopoczucie – wiadomo przecież, że człowiek jest jednością psychosomatyczną i wszystkie sfery, w zakresie których funkcjonuje, muszą być poukładane. Doskonale zdaje sobie z tego sprawę i swoją wiedzą pragną w bardzo przystępny sposób dzielić się z innymi. Najważniejsze jest jednak, że sposób, w jaki żyje potrafi zachwycić i skłonić do tego, aby wziął sprawy w swoje ręce i zrobił dla siebie coś dobrego.